பஞ்ச பாத்திரத்தில் உறையும் ஐந்து தெய்வங்கள்

பஞ்ச பாத்திரம் என்பது இந்து சமய வழிபாட்டிலும், குறிப்பாகத் தினசரி பூஜை மற்றும் வைதீகச் சடங்குகளிலும் நீர் வைப்பதற்காகப் பயன்படுத்தப்படும் ஒரு முக்கியப் பூஜா பாத்திரமாகும். 'பஞ்சம்' என்றால் ஐந்து, 'பாத்திரம்' என்றால் பாத்திரம் அல்லது கிண்ணம். ஐந்து வகையான புனித நதிகளின் நீரைக் கொண்டு இறைவனுக்கு அர்க்கியம், பாத்யம் போன்ற உபசாரங்களைச் செய்ய இது பயன்படுகிறது.

பஞ்ச பாத்திரத்தில் உறையும் ஐந்து தெய்வங்கள்

பஞ்ச பாத்திரத்தில் பயன்படுத்தப்படும் நீர் மற்றும் பாத்திரத்தின் வெவ்வேறு பகுதிகளில் ஐந்து பிரதான தெய்வங்கள் உறைவதாகச் சாஸ்திரங்கள் கூறுகின்றன:

 * பிரம்மா: பாத்திரத்தின் அடிப்பகுதியில் உறைபவர்.

 * விஷ்ணு: பாத்திரத்தின் மையப் பகுதியில் உறைபவர்.

 * ருத்ரன் (சிவன்): பாத்திரத்தின் மேல் விளிம்புப் பகுதியில் உறைபவர்.

 * வாக்தேவி (சரஸ்வதி): பாத்திரத்தின் வாய் அல்லது திறந்த பகுதியில் உறைபவள்.

 * சமுத்திரதேவன் / கங்கை (தீர்த்த தேவதைகள்): பாத்திரத்தினுள் நிரப்பப்படும் புனித நீரில் உறைபவர்கள்.

ஆவாகனம் செய்யப்படும் ஐந்து தெய்வங்கள்

பூஜையின் போது பஞ்ச பாத்திரத்தில் உள்ள நீரில் பின்வரும் ஐந்து முக்கியத் தெய்வங்கள் (அல்லது பஞ்ச பூதங்கள் / பஞ்ச நதிகள்) ஆவாகனம் செய்யப்படுகின்றன:

 * கங்கை

 * யமுனை

 * கோதாவரி

 * சரஸ்வதி

 * நர்மதை

   (குறிப்பு: சில மரபுகளில் காவிரி மற்றும் சிந்து நதிகளையும் சேர்த்து "கங்கே ச யமுனே சைவா கோதாவரி சரஸ்வதி..." எனும் மந்திரத்தின் மூலம் புனித நதி தேவதைகளாக ஆவாகனம் செய்வர்.)

பஞ்ச பாத்திரத்தில் சுத்தமான நீரையும், துளசி அல்லது அட்சதையையும் சேர்த்துத் தெய்வங்களை ஆவாகனம் செய்து வழிபடுவது மனதையும் வீட்டையும் தூய்மைப்படுத்தும் என்பது நம்பிக்கை